erfgoedcentrum achterhoek liemers

Lezing Na de pachtboeren, nu de vrouwen

Hoe onze voormoeders leefden in Achterhoek en Liemers

door Theo en Leo Salemink

op donderdag 25 november om 19.30 uur (inloop 19.00 uur)


Nu zijn de vrouwen aan het woord. In 2014 verscheen het boek Ondankbare grond van Leo en Theo Salemink. Het boek liet zien hoe de grote geschiedenis vanaf de Tachtigjarige Oorlog tot heden doordrong in het alledaagse leven van één familie, de familie Salemink, eeuwenlang pachtboeren van Huis Bergh. Dat boek volgde de mannelijke lijn, van vader op vader. De gebroeders Salemink hebben sinds 2015 op veel plekken in de Achterhoek en Liemers verhalen uit dit boek verteld, dramatische en ontroerende verhalen.

In het nieuwe boek Vrouwen van het land. Epos van drie dagloonsters (verschijnt november 2021) komen de vrouwen aan het woord, van moeder op moeder, terug naar het einde van de 18e eeuw. Deze vrouwen waren geen pachtboerinnen, maar dagloonsters. Arm en vaak analfabeet. In de lezing wordt met name ingezoomd op drie dagloonsters, voormoeders van Theo en Leo Salemink: Elisabeth Beugel, Catharina Ilting en Johanna Scholten. Zij leefden in Gendringen, Megchelen en Varsselder-Veldhunten, tegen de Oude IJssel aan, op de grens met wat toen nog Pruisen heette. Ze trouwden met mannen uit Anholt en werkten op de grote pachtboerderijen van Huis Bergh, met name De Schriek in Megchelen. Ze waren vroom katholiek.

Een dagloonster was een vrouw die werkte voor grote boeren. Ze had geen vaste betrekking en werd per dag betaald. Haar werk bestond uit onkruid schoffelen, suikerbieten doorslaan, molshopen en koeienflatsen uitslaan, graan binden achter de mannen op het land, aardappels poten in het voorjaar, aardappels lezen in de herfst, de moestuin verzorgen, koeien melken, boter maken, varkens voeren en kippen verzorgen en dat allemaal in een tijd waarin alles met de hand werd gedaan. Als haar arbeid bij de grote boeren was gedaan, wachtten haar taken zoals werk in de eigen moestuin, het huishouden, eten koken, vlas spinnen, naaien en natuurlijk de zorg voor een gezin met kinderen en inwonende ouders die ze ‘aan het end moest brengen’, zoals dat in die tijd op het platteland heette.

Deze lezing brengt het leven van deze vrouwen en daarmee van een grote groep vergeten vrouwen uit onze geschiedenis over het voetlicht.

Aanmelden: De lezing kan uitsluitend worden bijgewoond na aanmelding bij voorkeur via https://www.ecal.nu/contact, via info@ecal.nu of via 0314-787078 met vermelding van telefoonnummer en e-mailadres.

Entree: vrij (consumpties voor eigen rekening)

Locatie: Erfgoedcentrum Achterhoek en Liemers, gebouw ’t Brewinc, IJsselkade 13 te Doetinchem.

Parkeren: https://www.doetinchem.nl/parkeren/ U kunt zich op het voorterrein van ‘t Brewinc laten afzetten; parkeren is hier niet toegestaan. 


Foto boven: Boerin met varkens te Angerlo, 1932, Nationaal Archief, collectie Van de Poll